VNG Magazine augustus 2026 - Flipbook - Page 22
Toerisme en recreatie
het niet. Toeristen komen naar een plek waar
bewoners het 昀椀jn hebben. Waar zíj hun vrije tijd
graag besteden.’
Toerisme staat nooit op zichzelf. Toeristen bezoeken
dezelfde bossen, horeca en musea als recreërende
inwoners. Ze maken gebruik van dezelfde wegen,
dezelfde voorzieningen en ov-diensten. En toch
wordt het onderwerp nog vaak geïsoleerd
opgepakt. Als een manier
om de economie van een
gemeente te vergroten, in de
nauwe zin van het woord.
Joon: ‘Maar toerisme kan ook
een motor voor brede welvaart
zijn, áls je het goed benut. Voor
onze sociaal-maatschappelijke
ontwikkeling, zelfs voor onze
ecologie. Gelukkig zien steeds
meer gemeenten dat in.’
publiek-privaat samenwerkingsverband waarin de
verschillende partijen samen aan de slag gaan met
de kansen en uitdagingen van de recreatief-toeristische sector. En waar Udo dus voorzitter van is.
Goudgeld verdienen
Hun pleidooi voor de brede waarde van toerisme
wordt onder andere werkelijkheid in SchouwenDuiveland. Het eiland van nog geen 35.000 inwoners
trekt in de lente en zomer
hordes bezoekers naar zijn
uitgestrekte stranden. Op piekmomenten verblijven er al snel
vier keer meer toeristen dan
inwoners binnen de gemeentegrenzen. Ze zijn allemaal
welkom, zegt Alwijn ten Cate,
wethouder toerisme en
recreatie in de gemeente.
We hebben
35.000 inwoners,
maar voorzieningen
voor 150.000
Alwijn
ten Cate
Vanuit die overtuiging werkte Joon mee aan ‘Brede
welvaart in recreatie en toerisme’, de redeneerlijn
van de VNG die gemeenten stimuleert om het
onderwerp in een breder perspectief te bekijken.
Daarom neemt de burgemeester van Harderwijk
namens de VNG ook deel aan de LRRT, een
De kerntaken van de LRRT
De Landelijke Raad voor Recreatie en Toerisme (LRRT)
agendeert de brede impact die recreatie en toerisme kunnen
hebben op onze samenleving op nationaal, provinciaal en
lokaal niveau. Maar dat is niet de enige rol van de raad.
Hij heeft daarnaast nog drie andere kerntaken:
1. Het zoeken naar ruimte en koppelkansen, waar toerisme
en recreatie meegenomen worden in andere (ruimtelijke)
opgaven. Een mooi voorbeeld hiervan is het aanleggen
van het stadsstrand in Hoorn als onderdeel van een
dijkverzwaring (zie pagina 2 en 3 van dit magazine).
2. Het wegnemen van belemmeringen voor de ontwikkeling
van recreatie en toerisme. Publieke en private partijen
onderzoeken bijvoorbeeld samen hoe de regeldruk op
een effectieve manier verminderd kan worden zonder het
beoogde doel uit het oog te verliezen.
3. Het vergroten en delen van de kennis. Zo werken verschillende partijen binnen de raad momenteel aan een monitor die
het makkelijker maakt voor gemeenten om de sociaal-maatschappelijke, ecologische en economische impact van hun
recreatie- en toerismebeleid inzichtelijk te maken en te meten.
22 | VNG MAGAZINE
Als klein jongetje reden hij
en zijn peetouders met de vouwwagen vanuit
Zuid-Beveland naar het eiland om daar te kamperen.
Zwemmen in de zee, spelen op het strand, krabbetjes vangen. Hij werd verliefd op het gebied en de
natuur. En ging er later zelf wonen. Maar hij weet
ook: van een verlaten strand kan je niet leven. ‘In de
jaren zestig was dit nog een heel arm gebied. Er
was niets, er groeide niets. Dankzij toeristen wordt
hier nu goudgeld verdiend.’ Soms hoort hij inwoners
nog wel klagen in de zomermaanden, over lange
rijen in de supermarkt bijvoorbeeld. Hij schetst
dan graag de positieve keerzijde. ‘Zonder toerisme
hadden we in veel kleine dorpen één kleine supermarkt gehad, nu kunnen we kiezen uit meerdere
grote. We hebben onwijs veel horeca, veel verschillende sportverenigingen, autogarages en andere
voorzieningen. Hier wonen 35.000 mensen, maar we
hebben het voorzieningenniveau van een stad van
150.000 inwoners.’
Het verhaal van Ten Cate legt ook het spanningsveld
tussen het sentiment rond toerisme en de werkelijke
impact mooi bloot. Onwillekeurig gaan de gedachten
bij dit onderwerp toch snel naar overvolle binnensteden, 昀椀les richting het strand en zwerfafval in
natuurgebieden. Vooral Amsterdam lijkt gebukt te
gaan onder zijn eigen aantrekkingskracht, waardoor
de leefbaarheid van inwoners in het oude centrum
onder druk komt te staan.
Negatieve spiraal doorbreken
Maar Amsterdam staat op zichzelf. En drukte is weliswaar een aandachtspunt bij wel meer toeristische
(recreatie)gebieden, veel meer gebieden hebben
