VNG Magazine augustus 2026 - Flipbook - Page 44
Introductieweken
‘S
‘Schrijf je alsjeblieft allemaal in Leiden in. Want voor
elke vijfhonderd inschrijvingen krijg ik één extra
agent om jullie in de gaten te houden.’
Het is 1985. Aan het woord is Cees Goekoop, burgemeester van Leiden. Tussen alle jonge toehoorders
in de Pieterskerk staat ook Alexander Pechtold.
Hoge verwachtingen heeft de beginnend student
kunstgeschiedenis niet van het welkomstwoord van
Goekoop bij de start van de introductieweek van de
Universiteit Leiden. Maar het droge, bestuurlijke verhaal bleef uit. ‘Het was meer een conference dan
een speech’, vertelt hij. ‘Zó leuk, zó uitnodigend ook.’
Tijden veranderen, studenten ook. Maar het spanningsveld waar Goekoop subtiel naar verwees, is
Hoe verenig je student
en stad?
Tijdens de OWee krijgen nieuwe studenten, net als in andere
steden, vooral een voorproefje van het studentenleven. Wat
kunnen ze van hun universiteit of hogeschool verwachten, welke
studenten(sport)verenigingen zijn er, waar kunnen ze terecht voor
huisvesting en hoe kun je studievrienden maken? Daar is nog meer
uit te halen, zegt Lisette de Jongh Swemer van Hart voor Delft.
‘Ik zou graag zien dat eerstejaars een breder beeld van onze stad
krijgen, om de cohesie tussen studenten en de rest van Delft te
versterken. Dat ze ook in contact komen met “gewone” sportverenigingen, kerken of vrijwilligersorganisaties.’ Ze hoopt ook op
meer maatschappelijke betrokkenheid van studenten. ‘Via studentenverenigingen gebeurt er op dat gebied al heel veel moois, daar
zijn we als partij heel blij mee. Maar lang niet alle studenten zitten
bij een vereniging. Die groep bereiken we nu nog te weinig.’
Op de jaarlijkse introductiemarkt kunnen ook (commerciële)
organisaties zichzelf al wel presenteren. ‘En sommige partijen
doen dat ook al’, zegt een woordvoerder van de gemeente Delft.
‘Maar ze worden nog niet actief benaderd. Daar gaan we voor
2027 nu wel over nadenken.’
Ook stimuleert de gemeente de cohesie van student en stad op
andere manieren. Zo vraagt ze de OWee-besturen om na te denken
over activiteiten waar ook bewoners aan mee kunnen doen. De
laatste jaren gebeurt dit onder andere tijdens de waterspelletjes
van de OWaterlympics en de ZerO Waste Markt, waar eerstejaars
én bewoners gratis meubels mee kunnen nemen.
44 | VNG MAGAZINE
nog altijd actueel. Studenten brengen leven en sfeer
en dragen – bijvoorbeeld met hun bijbaantjes – ook
op andere wijzen bij aan het stadsleven. Tegelijkertijd zijn hun leefritme en leefstijl heel anders dan het
gros van hun stadsgenoten, met de bekende irritaties en frustraties tot gevolg. En dus balanceren studentensteden altijd op een dun koord: hoe kunnen
leefbaarheid en levendigheid naast elkaar bestaan?
Ergens tussen half en eind augustus bereikt die
spanning ongeveer een week lang overal in Nederland een hoogtepunt. Tijdens de UIT (Utrecht), TOP
Week (Tilburg), Kick-In (Enschede) en al die andere
introductieweken maken honderdduizenden studenten kennis met hun (nieuwe) stad en onderwijsinstelling. Een jaarlijks terugkerend evenement waarin
informatie, ontmoeting, muziek en gezelligheid centraal staan. En waar op sommige plekken ook overlast ontstaat voor andere inwoners.
Dat gold ook voor Delft, de stad waar Pechtold
inmiddels zelf burgemeester is. En waar de jaarlijkse OWee de relatie tussen bewoners en studenten tot enkele jaren terug onder spanning zette. De
gecombineerde introductieweek van de TU, Haagse
Hogeschool en Hogeschool Inholland leidde tot
昀氀inke overlast in verschillende wijken. Bijvoorbeeld
in Wippolder, aan de rand van het universiteitsgebied. ‘We ontvingen heel veel klachten van bewoners’, vertelt een vertegenwoordiger van
inwonersorganisatie TU Noord. ‘Sommige mensen
sliepen een week lang niet.’
Geen antistudentenpartij meer
Tot de editie van 2023. Opeens duiken er dat jaar in
verschillende lokale media positieve verhalen op.
Bewoners zijn opgelucht over de verminderde overlast en blij met de genomen maatregelen. ‘Wij
waren een aantal jaar lang echt een antistudentenpartij’, zegt Lisette de Jongh Swemer, raadslid van
Hart voor Delft. ‘Het ging echt niet meer, zeker rond
de OWee. Maar we zien nu ook dat de problemen
aangepakt worden en dat het echt beter gaat.
Daarom is ons standpunt ook veranderd.’
Om de kentering te begrijpen moeten we eerst vele
jaren terug, naar de kiem van de onvrede: een forse
uitbreiding van het aantal studenten aan de TU
Delft. Op zoek naar onderdak vestigden zich steeds
meer studenten in woonwijken als Wippolder, waar
gezinswoningen werden verkamerd tot studentenhuizen. De Delftse gemeenteraad riep de verkamering tussen 2017 en 2021 met verschillende
maatregelen een halt toe, maar er was meer nodig
om de overlast in te dammen.