VNG Magazine februari 2026 - Flipbook - 16
VN-verdrag Handicap
kant. Het is een gewoonte geworden bij nieuwe ontmoetingen. Op die manier vormt hij zich een beeld
van wie tegenover hem zit. Niet alleen op basis van
de antwoorden, Oosterveer maakt minstens zoveel
op uit stemhoogte en toonkleur.
Wie niet ziet, vangt andere emoties op. Het is een
eigenschap die de burgemeester ook tijdens raadsvergaderingen gebruikt. Toen Oosterveer aantrad,
had Waalre net een stevige bestuurscrisis achter de
rug. ‘Iedereen heeft daarna zijn best gedaan om de
communicatie te verbeteren. Dat is geen verdienste
van mij. Ik denk wel, doordat ik een andere energie
breng, dat ik de verbinding heb versterkt. ‘Ik hoor
iets aan je, kun je me vertellen wat dat is?’, is een
vraag die ik regelmatig stel. Door naar de echte
emotie te vragen, breng ik rust. Dat gebeurt in de
raad, maar ook tijdens een gesprek.’
men in de raadszaal periodiek nieuwe Nederlanders,
waarbij ze een paspoort krijgen en ik iets vertel over
het leven hier. Dan sta ik in het midden van de groep
en vraag ik wie de betekenis van mijn stok kent.
Driekwart heeft geen idee. Je kunt allemaal wetgeving rondom die stok bedenken, maar het heeft pas
zin als mensen weten waar die voor staat.’
Meer dan twintig procent van de gemeenten heeft
nog geen Lokale Inclusie Agenda (LIA). Soms omdat
het simpelweg een taak te veel is. Oosterveer: ‘Maar
ik heb ook bij een collega aan tafel gezeten die vindt
dat inclusie te ver is doorgeslagen. Dan verbijt ik
me, want door de rati昀椀catie is een LIA gewoon een
wettelijke verplichting. Om regie over hun eigen
leven te houden, hebben mensen met een beperking
de overheid nodig.’
Medemenselijkheid
Over mensen heen kijken
De verslechtering van het zicht begon in 2018.
Sinds 2020 is Oosterveer, zoals hij dat noemt,
formeel blind. Door één oog ziet hij niets. Met het
andere kijkt hij als het ware door
een smal rietje, waarbij het zicht
vier procent bedraagt. ‘Ik heb
een leven vóór en een leven na.
Ik ben een slechtziende geworden en het is nu mijn missie om
anderen te laten zien dat mensen met een beperking heel
goed mee kunnen. Wat ik heb
geleerd, is dat menselijk contact
voor anderen heel confronterend
is. Iedereen zou eens een keer in
een rolstoel naar een receptie
moeten gaan om te ervaren dat mensen niet alleen
letterlijk, maar ook 昀椀guurlijk over je heen kijken.
Andere gasten praten makkelijker met degene die
voortduwt dan degene die erin zit. Het vergt moed
om naast diegene te gaan staan en oprechte vragen
te stellen. Iemand met een blindenstok maakt hetzelfde mee. En eerlijk: ik denk dat ik vroeger zelf ook
over mensen heen keek.’
Zo goed en kwaad als het kan, probeert Oosterveer
die regie ook te houden. Enthousiast vertelt hij hoe
hij vorig jaar met zijn gezin een langgekoesterde
wens vervulde: op de Chinese Muur staan.
Natuurlijk kon hij er niet lopen of
van het uitzicht genieten. Maar
het gevoel daar te zijn en op zijn
manier het bouwwerk te ervaren,
was geweldig. Hij had het ge昀氀ikt.
Iemand met
een beperking
kan zijn omgeving
veranderen,
dat heb ik echt
gemerkt
Lokale Inclusie Agenda
Die ervaring sterkt Oosterveer in zijn ambassadeurschap van het VN-verdrag Handicap dat
Nederland in 2016 tekende. ‘We vinden allemaal
dat iedereen moet kunnen meedoen, maar de
acceptatie zit hem in ons basisgedrag. Het
VN-verdrag probeert het systeem te veranderen.
Dat is ook nodig. Tegelijkertijd moeten we ons
individuele gedrag daarin integreren. Als we de
mensen niet meenemen in het verhaal, dan zetten
we slechts vinkjes. Een voorbeeld: wij verwelko-
16 | VNG MAGAZINE
‘Maar ik ben ook best eenzaam’,
zegt hij opeens, zonder aankondiging. Het is voor het eerst dat
er een echte stilte valt. Oosterveer zoekt de juiste woorden om
uit te leggen wat hij zojuist heeft
uitgesproken. ‘Kijk, mijn vrouw
pakt de auto en gaat viool spelen. Ik wil ook in de
auto stappen om met vrienden een kaartje te gaan
leggen. Die vrijheid ben ik kwijt, daar kan geen verdrag me bij helpen.’ Is het dan een papieren tijger?
‘Nee, want tegelijk brengt dat VN-verdrag medemenselijkheid. Er zijn braillespeelkaarten, op veel plaatsen zijn menukaarten nu leesbaar voor blinden en bij
standbeelden staat informatie ook al vaak in braille.’
Ook zijn eigen gemeente heeft de eerste stappen
gezet. Vooralsnog kleine stappen. Maar ook die,
ervaart Oosterveer, maken impact. ‘Dingen gaan
niet altijd vlug. Onze medewerkers maken bijvoorbeeld veel gebruik van de Lees Simpel-app. Dat leidt
tot betere brieven, waardoor onze boodschap bij de
bewoners aankomt. Ook zijn we druk bezig om de
digitale toegankelijkheid te verbeteren. Daarvoor
onderhouden we veel contact met een webspecialist. En sommige dingen gaan, doordat ik beperkt
ben, vanzelf. Hier in het Huis van Waalre zijn mensen anders tegen hun eigen functioneren gaan kij-
