VNG Magazine februari 2026 - Flipbook - 38
Schuldhulp
programma. ‘Het ontstond uit noodzaak: bestaanszekerheid staat onder druk, schulden nemen toe en
gemeenten hebben een wettelijke én morele verantwoordelijkheid om inwoners effectief te helpen.’
Het programma zette in op zaken die in Shahira’s
verhaal terugkeren: preventie (昀椀nanciële educatie,
aandacht voor life events), effectieve schuldhulp
(uniforme werkwijzen, menselijkere processen) en
verbinding (ketenpartners bij elkaar brengen, informele infrastructuur versterken). Concreet leverde dit
onder meer de routekaart Financiële Zorgen en een
productcatalogus met diverse handreikingen en
leidraden op, waaronder de bewezen effectieve interventies van SchuldenlabNL.
Scan de QR-codes voor meer informatie.
Routekaart
Financiële
Zorgen
Productcatalogus
Verbinden Schuldendomein
Dit programma werd ge昀椀nancierd door het ministerie van SZW en
uitgevoerd door de VNG. Het doel was niet alleen kennisdeling,
maar ook het ontwikkelen van basisdienstverlening voor schuldhulp: elementen die in elke gemeente beschikbaar moeten zijn en
die bijdragen aan de verbetering van schuldhulpverlening. Het
programma werd vorig jaar afgerond, maar de routekaart en producten worden up-to-date gehouden. Ook wordt er gewerkt aan
een nieuw programma met betrekking tot het ondersteunen van
gemeenten bij de verbetering van schuldhulpverlening. Met extra
aandacht voor onderwerpen die bijdragen aan het voorkomen van
schulden, zoals vroegsignalering en sociaal incasseren.
Samenredzaamheid
Schuldenvrij is niet hetzelfde als klaar. ‘Eigenlijk
begint het dan pas’, zegt Kolf. ‘Shahira heeft jaren
overleefd. Nu moet ze leren leven.’ Shahira is tegenwoordig vrijwilliger bij Oprecht, spreekt op bijeenkomsten door het hele land en wil buddy worden bij
Oprecht om anderen te helpen.
Niet iedereen in Nederland met problematische
schulden heeft dezelfde achtergrond als Shahira.
Maar haar traject ziet Kolf niet als uitzondering, eerder als spiegel voor het systeem. ‘Het draait niet om
cijfers, maar om geluk,’ zegt hij. ‘Als Shirley niet haar
vertrouwen had gewonnen, waren we Shahira kwijtgeraakt. Je kunt een mooie website en een formulier
hebben, maar dat is niet genoeg.’ Een sterke verbinding tussen alle betrokken partijen in het schuldendomein maakt dan ook het verschil. ‘Samen zorgen we
ervoor dat jongeren niet van loket naar loket gaan.’
SchuldHulpMaatje en MoneyMaatje
Verschillende landelijk opererende organisaties ondersteunen gemeenten in het schuldendomein, waaronder stichting ONSbank,
SchuldenlabNL en het Jongeren Perspectief
Fonds. SchuldHulpMaatje ondersteunt jaarlijks ruim 12.000 huishoudens, waaronder
zo’n 2.000 jongeren. De organisatie bereikt 60
procent van de mensen die nog niet in het
formele netwerk zitten en biedt nazorg na
gemeentelijke schuldhulpverlening. Bovendien ontwikkelde SchuldHulpMaatje samen
met partners van de Alliantie Vrijwillige Schuldhulp een gids voor effectief partnerschap
(scan de QR-code voor meer informatie). De
gids ondersteunt lokale
samenwerking en sluit aan bij
het beleid dat in samenwerking met VNG-vrijwilligers is
ontwikkeld.
MoneyMaatje (ga naar schuldhulpmaatje.nl/
moneymaatje), het jongerenprogramma van
SchuldHulpMaatje, is actief in meer dan de
helft van de Nederlandse gemeenten. Het
richt zich op jongeren tussen de 18 en 27 jaar
die zorgen hebben over hun 昀椀nanciën of
schulden hebben die zij niet meer overzien.
Via lokale netwerken en online campagnes
(zoals via Instagram) koppelt MoneyMaatje
een jongere aan een vrijwilliger. Twee derde
van de trajecten wordt binnen een jaar afgerond. Vrijwilligers signaleren trends, zoals
Klarnaschulden, toeslagenangst en oplopende
abonnementskosten. Inzichten die gemeenten
kunnen benutten voor preventiebeleid.
42 | VNG MAGAZINE