VNG Magazine september 2026 - Flipbook - Page 6
Advertentie
Vroegtijdige
samenwerking
houdt woningbouw
mogelijk ondanks
netcongestie.
Gemeenten staan voor de uitdaging om voldoende woningen te realiseren in een tijd waarin het
elektriciteitsnet onder druk staat. Nieuwe woonwijken vragen om netcapaciteit die niet overal meer
beschikbaar is. Toch hoeft netcongestie woningbouw niet stil te leggen. Door energie vanaf het begin
onderdeel te maken van de gebiedsontwikkeling en partijen vroegtijdig samen te brengen, ontstaan
nieuwe oplossingen om woningen te blijven realiseren ondanks netcongestie.
Energie als onderdeel van
integrale planvorming
Energie kan niet langer een onderwerp
zijn dat pas aan bod komt als het ontwerp
grotendeels klaar is. Juist in de eerste
fase van een gebiedsontwikkeling worden
keuzes gemaakt die bepalend zijn voor de
toekomstige energievraag. Daarom hoort
energie vanaf het begin thuis op de ontwerptafel. Welke energievoorziening past
bij het gebied? Hoe voorkom je onnodige
piekbelasting? En welke keuzes in mobiliteit, woningtypen en openbare ruimte
dragen bij aan een efficiënter gebruik
van beschikbare capaciteit?
Minstens zo belangrijk is het vroeg samenbrengen van de juiste partijen. Gemeenten
hebben daarbij een verbindende rol. Door
ontwikkelaars, netbeheerders, woningcorporaties en andere stakeholders al in
een vroeg stadium met elkaar in gesprek
te brengen, ontstaan meer mogelijkheden
om plannen haalbaar en uitvoerbaar te
houden.
Woningbouw realiseren binnen
de grenzen van het energienet
Voor netcongestie bestaat geen standaardoplossing. Iedere locatie vraagt om
maatwerk. Wel zijn er verschillende
manieren om slimmer om te gaan met de
beschikbare netcapaciteit. Denk aan lokale
energieopwekking, energieopslag en het
afstemmen van energieverbruik op momenten waarop het net minder belast is.
Gebiedsontwikkeling IJsseloevers in
IJsselstein laat zien hoe dat in de praktijk
werkt. Gemeente IJsselstein, provincie
Utrecht, netbeheerder Stedin en Heijmans
werken hier al vroeg samen aan woningbouw binnen de beschikbare netcapaciteit.
Het resultaat is een slimme energieoplossing met een centrale energie- en
parkeerhub, waarin collectieve warmte,
warmteopslag en laadinfrastructuur op
elkaar zijn afgestemd. Deze combinatie
is de eerste toepassing op deze schaal in
Nederland.
Slim sturen op energiegebruik
Ook na oplevering van een wijk liggen er
kansen om beschikbare energie efficiënter
te benutten. Met het Heijmans Energie
Management Systeem (HEMS) worden
warmtepompen, batterijen en laadvoorzieningen automatisch aangestuurd op
momenten waarop voldoende capaciteit
beschikbaar is. Daardoor verschuift de
energievraag naar rustigere momenten
op het net.
’’Met een collectief systeem is
de energievraag veel beter te
monitoren en te sturen.’’
Michel Groenendijk
Gemeente IJsselstein
Voor bewoners verandert er weinig.
Comfort en gebruiksgemak blijven het
uitgangspunt. Tegelijkertijd dragen zij bij
aan een betere balans op het energienet.
Zo ontstaat niet alleen ruimte voor
duurzame woningen vandaag, maar ook
voor toekomstige ontwikkelingen.
Netcongestie vraagt om andere keuzes,
maar hoeft woningbouw niet onmogelijk
te maken.
Lees in het e-book
‘Woningbouw mogelijk
maken in tijden van
netcongestie’ over 20
toepasbare adviezen,
praktijkvoorbeelden
IJsseloevers & INCK en
waardevolle inzichten.